Obrazy do dotykania – Malarstwo Jarosława Filipka, a w szczególności jego głośny i intrygujący cykl „Dotknij pejzaży”, stanowi niezwykłą podróż na pograniczu sztuk wizualnych oraz haptycznych. Artysta w swojej twórczości zdecydowanie wykracza poza tradycyjne ramy malarstwa sztalugowego, rzucając bezpośrednie wyzwanie klasycznej zasadzie muzealnej „proszę nie dotykać”. W tym przypadku fizyczny kontakt z dziełem jest nie tylko dozwolony, ale staje się wręcz integralnym elementem procesu poznawczego. Tworzone przez niego obrazy do dotykania pozwalają odbiorcy w pełni zrozumieć złożoną strukturę oraz emocjonalny ładunek, jaki niesie ze sobą każda praca.
Fundamentem tego cyklu jest głęboka fascynacja materią i jej fizycznością. Filipek kreuje dzieła strukturalne, które posiadają swoją konkretną wagę, gęstość i rzeźbiarską głębię. Farba w jego rękach przestaje być jedynie nośnikiem koloru, a staje się budulcem formy. Poprzez nakładanie grubych warstw medium, żłobienie, nadbudowywanie i nacinanie płaszczyzny, malarz tworzy mikrokosmosy przypominające z lotu ptaka ukształtowanie terenu, koryta rzek czy spękaną od słońca ziemię. Te unikalne obrazy do dotykania dosłownie „wychodzą” do widza, anektując przestrzeń przed płótnem i zmuszając do interakcji.
Najbardziej fascynującym aspektem tych prac jest jednak ich dynamiczna relacja ze światłem. Dzieła Jarosława Filipka działają niczym instrumenty optyczne, które wchodzą w nieustanny dialog z otoczeniem. Dzięki ekstremalnie zróżnicowanej fakturze, każda praca staje się polem walki światła z cieniem. Wypukłe elementy kompozycji wychwytują najmniejsze refleksy, błyszcząc i odbijając promienie słoneczne lub sztuczne oświetlenie punktowe. W tym samym czasie głębokie bruzdy i zagłębienia pogrążają się w niemal całkowitym mroku. Takie obrazy do dotykania generują kontrast między świetlistym blaskiem a matowym, głębokim cieniem, co nadaje im niespotykaną energię.
Zmienność jest wpisana w kod genetyczny tego malarstwa. Widz, przechodząc obok płótna, zauważa, że dzieło ewoluuje wraz z każdym jego krokiem. Zmiana kąta patrzenia powoduje, że cienie przesuwają się po fakturze, odsłaniając ukryte wcześniej detale lub skrywając w mroku fragmenty, które przed chwilą były oświetlone. To sprawia, że „Dotknij pejzaży” to cykl prac żyjących w czasie i reagujących na porę dnia. Obraz wygląda inaczej o świcie, gdy ostre światło podkreśla każdą nierówność, a inaczej wieczorem, kiedy rozproszone oświetlenie łagodzi krawędzie.
Dla Filipka pejzaż to nie tylko widok, ale przede wszystkim wielozmysłowe doświadczenie. Poprzez zaproszenie do dotykania, artysta burzy barierę między twórcą a odbiorcą. Opuszki palców przesuwające się po obrazie odkrywają temperaturę dzieła, jego szorstkość lub niespodziewaną gładkość, co w połączeniu z wizualnymi refleksami tworzy multisensoryczne przeżycie. Te nowoczesne obrazy do dotykania odwołują się do naszej podstawowej potrzeby kontaktu z materią. Wnętrza z pracami Filipka zyskują żywy organizm, który reaguje na architekturę i ruch domowników, oferując autentyczność, którą można dosłownie poczuć pod palcami.
